Yılda 50 Bin Ton Sahte Zeytinyağı Tezgâhta: En Çok Ayvalık Adı İstismar Ediliyor!…
-
[AYVALIK-BALIKESİR]
Türkiye’nin dünyaca ünlü zeytincilik merkezlerinden Balıkesir’in Ayvalık ilçesinde düzenlenen 21. Uluslararası Ayvalık Zeytin Hasat ve Turizm Festivali’nde, zeytinyağı sektörünü ve tüketici sağlığını tehdit eden devasa taklit ve tağşiş pazarı masaya yatırıldı. Sektör temsilcilerinin saha gözlemleri ve piyasa verilerine göre; Türkiye’de yılda yaklaşık 50 bin ton tağşişli (tohum yağları karıştırılmış) sahte zeytinyağı satıldığı ve bu sahtecilikte en çok coğrafi işaretli “Ayvalık” isminin haksız yere kullanıldığı açıklandı.
Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin, Ayvalık Ticaret Odası Başkanı Halil Aykut ve Ayvalık Ticaret Odası Genç Girişimciler Kurulu Başkanı Mustafa Kürlek, festivale damga vuran ortak değerlendirmelerinde gıda sahteciliğinin boyutlarına dikkati çekerek bakanlıklara acil yasal düzenleme çağrısında bulundu.
“Mesut Ergin: Ayvalık’ı Haritada Gösteremeyenler Sahte Yağa Adımızı Veriyor”
Tağşişli yağların Ayvalık’ın asırlık marka değerini zedelediğini belirten Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin, şu uyarılarda bulundu:
“Ayvalık zeytinyağı nefasetiyle küresel bir markadır. Hileli ürün satanlar satış yapabilmek için Ayvalık isminin arkasına sığınıyor. Kalitesiz karışım yağları tüketen vatandaş ‘Bu mu Ayvalık yağı?’ diyerek haklı olarak sitem ediyor. Önüme gelen sahte etiketlerdeki adresleri arıyorum, ‘Ayvalık’ta neredesiniz, tarif edin’ diyorum, ilçeyi tarif dahi edemiyorlar; çünkü öyle bir adres yok. Tespit ettiğimizde dava açıyoruz, kazanıyoruz fakat mevcut cezalar caydırıcı değil. Bir marka kapatılıp ertesi gün yenisi kuruluyor. Yasalar çok daha sertleştirilmeli ve alan daraltılmalıdır. Vatandaşlarımıza çağrım; internetteki kaynağı belirsiz ucuz ürünlere kanmamaları, fiziki adresi ve üreticisi belli olan sabit noktalardan alışveriş yapmalarıdır.”
“Halil Aykut: Para Cezaları 1 Ton Yağ Kazancına Denk, Ruhsatları İptal Edilmeli”
Ayvalık Ticaret Odası Başkanı Halil Aykut ise internet üzerinden hayali konumlarla (örneğin ‘Ayvalık 4. kilometre’) ayda 2 bin ton sahte zeytinyağı satan şebekeler olduğunu ifade ederek şunları söyledi:
“Oda olarak barkodlu ve coğrafi işaretli tescil sistemini kurduk, hukuk mücadelemizi sürdürüyoruz. Ancak kesilen para cezaları, bu şebekelerin 1 ton hileli yağdan kazandığı paraya denk geliyor. Para cezasını ödeyip aynı suçu 50 kez tekrarlayanlar var. Çözüm; yakalanan firmanın işletme ruhsatının tamamen iptal edilmesi, şahıslara bir daha işletme açma izni verilmemesi ve astronomik idari cezaların yürürlüğe girmesidir.”
“Mustafa Kürlek: 1 Litresi 100 ₺ Zeytinyağı Olamaz, Bu Suç Nitelikli Dolandırıcılık Sayılmalı”
Tüketicilerin aşırı ucuz fiyat tuzağına düşmemesi gerektiğini vurgulayan Ayvalık Ticaret Odası Genç Girişimciler Kurulu Başkanı Mustafa Kürlek ise şöyle konuştu:
“Tarladaki maliyetler bellidir; günümüz şartlarında 1 litresi 100 ₺ olan hakiki zeytinyağı bulunması imkânsızdır. Piyasada 50 bin tona yakın tağşişli ürün dolaşıyor. Bir suçu onlarca kez tekrarlayan bu yapılar için mesele idari para cezasını aşmıştır; bu eylem Türk Ceza Kanunu kapsamında doğrudan ‘nitelikli dolandırıcılık’ suçuna dahil edilerek hapis cezasıyla cezalandırılmalıdır.”
Toprak TV Olarak;
Zeytin ağacının bin yıllık bereketini ve üreticimizin bir yıllık alın terini çalan, halk sağlığıyla oynayan yıllık 50 bin tonluk tağşiş çetesini; tarımımıza vurulmuş en ağır hançer olarak görüyoruz. Para cezalarını ‘işletme gideri’ sayıp 50-80 defa isim değiştirerek halka tohum yağı ve boyalı karışımları zeytinyağı diye yutturanlara karşı tolerans sıfıra indirilmelidir.
Karar vericilere çağrımızdır: Tarım ve Orman Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı koordinasyonunda; zeytinyağında mükerrer tağşiş suçu işleyenlerin işletme ruhsatları ömür boyu iptal edilmeli, şahısların gıda sektöründe faaliyet göstermesi yasaklanmalı ve TCK 158. madde uyarınca doğrudan ‘Nitelikli Dolandırıcılık’ kapsamında tutuklu yargılanmaları sağlanmalıdır. Dijital pazaryerlerinde ve e-ticaret sitelerinde ‘Coğrafi İşaret Tescil Belgesi’ ve ÇKS analiz kaydı bulunmayan hiçbir satıcının ‘Ayvalık Zeytinyağı’ adı altında satış yapmasına izin verilmemelidir. Denetim laboratuvarlarının sayısı artırılmalı ve taşınabilir kromatografi cihazlarıyla yol kontrolü ve pazar denetimleri sıklaştırılmalıdır.
Tüketicilerimize ve yetiştiricilerimize tavsiyemiz ve çağrımız ise; üreticilerimizin tescilli coğrafi işaret hologramlarını ve oda barkodlarını tenekelerine eksiksiz uygulamaları, tüketiciye doğrudan güven zinciri kurmalarıdır. Tüketicilerimizin ise ‘ucuz zeytinyağı’ aldatmacasına kanmayarak litresi 100 ₺ gibi imkânsız rakamlarla satılan, adresi ve analiz raporu bulunmayan şüpheli tenekelerden uzak durmaları; coğrafi işaret logolu, karekodlu ve tescilli yerel üretici kooperatiflerinin ürünlerini tercih etmeleridir.
