Türkiye’nin önemli soğan üretim merkezlerinden Ankara’nın Evren ilçesinde kışlık soğan hasadı başladı. Verimin bu yıl yüksek olması çiftçinin yüzünü güldürse de, artan maliyetler ve tarladaki düşük fiyatlar, bu sevincin yerini derin bir endişeye bıraktı. Doğu ve Güneydoğu’dan gelerek aylarca çadırlarda yaşayan mevsimlik tarım işçileri, “Maliyetini kurtarmıyor,” diyerek yetkililere seslendi.
Soğan Tarlasından Feryat: ‘Maliyet 8, Satış 4 Lira!’
“Maliyetler Bel Büküyor”
Sabahın ilk ışıklarıyla tarlalara giren üreticiler, traktörlerle sökülen soğanları çuvallara doldururken, en büyük şikayetleri artan maliyetler oldu. Diyarbakır’dan gelerek 5 yıldır Evren’de soğan eken İbrahim Eral, durumu “Soğanı tarladan 4 liraya satıyoruz ama maliyeti 8 lira. Bize çare bulun. Bu maliyetin altından çıkamıyoruz,” sözleriyle özetledi.
“Tarım 3-4 Tüccarın Eline Düşmüş”
Ailesiyle birlikte Hatay’dan gelen mevsimlik işçi Ömer Eleş ise piyasadaki yapıya isyan etti. “Ailecek sabah 6’da kalkıyoruz, 5 yaşındaki çocuk da 20 yaşındaki de tarlada. Tarım 3-4 tane tüccarın eline düşmüş. Marketlerin eline bizi düşürmesinler,” diyerek aracılar yüzünden emeklerinin karşılığını alamadıklarını belirtti.
Soğan Tarlasından Feryat: ‘Maliyet 8, Satış 4 Lira!’
“6 Aydır Ev Yüzü Görmüyoruz”
Üreticilerin karşılaştığı tek zorluk ekonomik değil. Aylardır evlerinden ve sevdiklerinden uzakta, çadırlarda zorlu bir yaşam sürdüklerini anlatan Halil Arıduru, “6 aydır ev yüzü görmüyoruz. Sabah 6’da kalkıp gece 12’ye kadar tarladayız. Biz bu soğanı ekmezsek bu soğan 50 lira olur. Tarım işçilerimiz perişan,” diyerek hem kendi durumlarını hem de üretimin devamlılığı için taşıdıkları önemi vurguladı. Üreticiler ayrıca, kuraklığın devam etmesi halinde üretimde daha büyük sıkıntılar yaşanacağı konusunda uyardı.
Toprak TV Olarak
Ankara’nın Evren ilçesinden yükselen bu ses, bir hasat haberinden çok daha fazlasıdır; bu, toprağa atılan tohumun değil, toprağa bağlanan umudun maliyet hesabıdır. Bu, emeğin, alın terinin ve çaresizliğin bilançosudur. Tarlada 4 lira olan ürünün maliyetinin 8 lira olması, tarımda sistemin ne kadar bozuk işlediğinin en acı matematiksel kanıtıdır. En çok çalışan, en çok üreten, en çok risk alan çiftçinin, bu zincirin en zayıf ve en az kazanan halkası olması kabul edilemez. Üreticinin “Biz ekmezsek soğan 50 lira olur” uyarısı bir tehdit değil, acı bir gerçeğin habercisidir. Çözüm, üreticinin sırtını sıvazlamak değil, emeğinin değerini bulduğu adil bir pazar yapısı kurmaktır. Çünkü üretici biterse, sadece tarım değil, gıda güvencemiz ve geleceğimiz de biter.
Soğan Tarlasından Feryat: ‘Maliyet 8, Satış 4 Lira!’