Tarım ve Orman Bakanlığı, hayvancılık işletmelerinde verimi artırmak ve genetik kaliteyi korumak amacıyla kritik bir düzenlemeye imza attı. Resmi Gazete‘de yayımlanarak yürürlüğe giren “Tabii Tohumlama Boğalarına Dair Tebliğ” ile damızlık sığır ve manda işletmelerinde kullanılacak erkek hayvanlar için yeni kriterler ve izin zorunluluğu getirildi.
Bakanlık Açıkladı: Küpesiz ve İzinsiz Boğa Dönemi Bitti
İl Müdürlüğünden İzin Alınacak
Yeni düzenlemeye göre, işletmelerde tabii tohumlama (doğal aşım) amacıyla kullanılacak boğalar için İl Tarım ve Orman Müdürlüklerinden “Tabii Tohumlama Boğası İzni” alınması zorunlu oldu.
Bu izin, sadece başvuru yapılan işletme için geçerli olacak. Boğanın satılması veya başka bir işletmeye nakledilmesi durumunda, yeni sahibinin tekrar izin alması gerekecek. Ayrıca, küpesiz ve kayıt altına alınmamış hayvanlar damızlık olarak kullanılamayacak.
DNA Testi ve Sağlık Şartları
Bakanlık, ıslah çalışmalarını güçlendirmek için DNA testi şartını da getirdi. Gerek görülmesi halinde, boğadan doğan buzağılar için ebeveyn doğrulaması amacıyla DNA testi istenebilecek.
Aday boğaların TÜRKVET ve Bakanlık ıslah sistemlerine kayıtlı olması şart. Ayrıca, boğaların tüm sağlık testleri resmi veteriner hekimler tarafından yapılacak ve masraflar hayvan sahibi tarafından karşılanacak. İzin verilen bu boğalardan sperma üretimi yapılmasına ise müsaade edilmeyecek.
Bakanlık Açıkladı: Küpesiz ve İzinsiz Boğa Dönemi Bitti
1 Yaş Sınırı ve Genetik Kontrol
Tebliğde boğaların yaşı ve fiziksel özellikleri de netleştirildi. Buna göre;
Boğanın en az 12 aylık (1 yaşını doldurmuş) olması gerekecek.
Irkının fenotipik özelliklerini tam olarak taşıması, veteriner hekim ve zooteknistlerden oluşan bir heyetçe raporlanacak.
Genomik test yaptıran boğaların, genetik kusurlardan ari olması beklenecek.
Yerli ve etçi ırk boğalarda ise verim özellikleri şartı aranmayacak.
Toprak TV olarak:
Hayvancılıkta başarının anahtarı “Doğru Tohum, Doğru Genetik”tir. Yıllardır işletmelerde kontrolsüzce kullanılan, verim özellikleri bilinmeyen, hatta hastalık taşıyan boğalar sürülerimize büyük zarar verdi.
Bakanlığın bu tebliği, “rastgele üretim” devrini kapatıp “bilinçli ıslah” dönemini başlatıyor. Boğanın sadece “erkek” olması yetmeyecek; sağlıklı, kayıtlı ve genetik olarak kaliteli olması gerekecek. Bu, kısa vadede bürokrasi gibi görünse de uzun vadede Türkiye’nin et ve süt verimini katlayacak bir adımdır.
Bakanlık Açıkladı: Küpesiz ve İzinsiz Boğa Dönemi Bitti