Hasadın Yüzde 70’i İhracata Gidiyor Ancak Fiyat Üreticiyi Güldürmüyor: Osmaneli’de Nektarin Çıkmazı!…
-
[OSMANELİ – BİLECİK]
Türkiye’nin önemli şeftali ve nektarin üretim merkezlerinden Bilecik’in Osmaneli ilçesinde hasat mesaisi yoğun şekilde sürüyor. İlçeye bağlı Çerkeşli Köyü başta olmak üzere bölgede yetiştirilen kaliteli nektarinlerin yaklaşık %70’i yurt dışı pazarlara ihraç edilirken, tarlada oluşan alım fiyatları üreticinin beklentisinin oldukça altında kaldı.
4 Bin 200 Dekarda 10 Bin Tonu Aşan Rekolte
Bilecik genelinde 4 bin 200 dekar alanda yıllık 10 bin 625 ton nektarin üretimi gerçekleştirilirken, bu üretimin aslan payını mikroklima iklim özelliklerine sahip Osmaneli ilçesi karşılıyor. Yüksek verim ve kaliteli ürün rekoltesine rağmen tarlada fiyatların 10 ₺ ile 20 ₺ bandına kadar gerilemesi, üretim maliyetlerini karşılamakta zorlanan çiftçiyi kara kara düşündürüyor.
Bölgede 25 yıldır yaklaşık 60 dönüm alanda meyve yetiştiriciliği yapan üretici Recep Yağcı, geçen sezon yaşanan iklim kaynaklı yanıklar ve düşük rekolte nedeniyle ürünün tarlada 60 ₺ – 70 ₺ seviyesinden alıcı bulduğunu hatırlatarak şunları kaydetti:
“Bu sezon rekolte bol ancak fiyatlarda beklediğimiz randımanı yakalayamadık. Ürettiğimiz şeftali ve nektarinin %70’i yurt dışına ihraç ediliyor, kalanı ise başta İstanbul olmak üzere iç pazara sevk ediliyor. Ancak ürünün hakkı olan değer üreticinin eline geçmiyor. Meyve bahçesi tesis etmek uzun vadeli bir emek gerektiriyor; fidanın dikilip ekonomik verime yatması 5-6 yılı buluyor, 20 yıl sonra ise ömrünü tamamlayan ağaçları söküp yeni çeşitlerle bahçeyi tazelemek zorunda kalıyoruz. İhracat mekanizması iç pazarla sağlıklı dengelenmediği sürece tarlada 15 ₺ – 20 ₺ olan mal, tezgaha gidene kadar katlanıyor; tüketici pahalılıktan, üretici ise kazanamamaktan yakınıyor.”
Toprak TV Olarak;
Osmaneli ve Çerkeşli Köyü havzasında yaşanan bu tablo, tarımsal üretimde planlama ve piyasa regülasyonunun ne denli hayati olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır. Ürünün %70’inin doğrudan döviz kazandıran ihracat pazarlarına gitmesi büyük bir başarı gibi görünse de tarlada oluşan 10 ₺ – 20 ₺ bandındaki taban fiyatlar; gübre, ilaç, mazot, işçilik ve sulama maliyetlerinin altında ezilmektedir. Tarlada üreticiden maliyetinin altına alınan meyvenin büyükşehir tezgahlarında fahiş fiyatlarla tüketiciye ulaşması kabul edilemez. Çözüm bellidir: Osmaneli ve çevre ilçelerde yerel meyve üretici birlikleri ve kooperatifleri ivedilikle organize soğuk hava depoları ve boylama-paketleme tesisleriyle donatılmalıdır. Üreticinin ürünü tüccarın ve aracıların keyfi fiyatlamasına bırakılmamalı, doğrudan ihracat yetkisine sahip kooperatifleşme modelleri devreye sokulmalıdır. Ayrıca dalında kalan ürünlerin ekonomik değere dönüştürülmesi için meyve suyu, püre ve dondurulmuş gıda sanayi entegrasyonu bölgeye kazandırılmalıdır. Üreticimizi toprağına küstürmemek adına acilen taban fiyat güvencesi ve doğrudan ihracat nakliye desteği sağlanmalıdır.
