-
[ANKARA]
Cumhurbaşkanlığı 2027 Yılı Yıllık Programı verilerine göre; Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) bünyesinde faaliyet gösteren tarımsal kuruluşların gelecek yıl gerçekleştireceği müdahale ve ürün alım hedefleri resmen netleşti. Program kapsamında, tarımsal piyasaların en büyük regülasyon aktörü olan Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) 2027 yılında 5 milyon ton buğday ve 1,5 milyon ton mısır alımı yapması planlandı.
Yıllık programda yer alan diğer stratejik tarımsal KİT hedeflerine göre ise Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü’nün (ÇAYKUR) 700 bin ton yaş çay, Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş.’nin (TürkŞeker) ise 7,4 milyon ton şeker pancarı alımı gerçekleştireceği öngörüldü.
“KİT’lerde Büyük Yönetişim Reformu ve 754,2 Milyar ₺ Yatırım”
Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı‘nda KİT’lerin mali ve kurumsal yapılarında köklü bir reform sürecinin başlatılacağı bildirildi. Yönetim kurullarının hesap verebilirliğini artırmak amacıyla KİT faaliyetleri “ticari olan ve olmayan” şeklinde iki ana gruba ayrılacak. Özel sektörle rekabet halinde olan AR-GE, bilişim ve teknik alanlarda nitelikli uzman istihdamını sağlamak üzere esnek ve rekabetçi ücret düzenlemeleri devreye sokulacak. Kamusal ve ticari faaliyetlerin maliyetlerini şeffaf biçimde ayrıştıracak yeni bir maliyet muhasebesi sistemi kurulacak.
Ekim 2026 itibarıyla Türkiye’de 19 KİT’in faaliyet gösterdiği hatırlatılan programda; KİT’lerin ve özelleştirme portföyündeki kuruluşların 2027 yılında toplam 754,2 milyar ₺ tutarında kamu yatırımı yapması ve 137 milyar ₺ finansman fazlası vermesi hedefleniyor.
“DFİF ve Fon Gelirlerinde 99 Milyar ₺ Fazla Beklentisi”
Programda makroekonomik dengeler ve fon bütçelerine ilişkin projeksiyonlar da paylaşıldı. Bütçe içi Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu (DFİF) ile bütçe dışı fonların (Sosyal Yardımlaşma, Savunma Sanayii Destekleme ve Özelleştirme Fonu) toplam gelirinin 2027’de 823,2 milyar ₺, giderlerinin 724,2 milyar ₺ ve net fon fazlasının ise 99 milyar ₺ olması hedefleniyor. Özelleştirme Fonu’nun ise 148 milyar ₺ gelir elde etmesi bekleniyor.
Toprak TV Olarak;
TMO’nun 5 milyon ton buğday ve 1,5 milyon ton mısır alım hedefini, ÇAYKUR’un 700 bin tonluk yaş çay kotasını ve TürkŞeker’in 7,4 milyon tonluk pancar alım taahhüdünü; taban fiyatların korunması ve çiftçinin serbest piyasa spekülatörlerine ezdirilmemesi adına temel bir kamu güvencesi olarak görüyoruz. Kamu işletmelerinin üreticinin hasat vadelerinde piyasada güçlü bir alıcı olarak yer alması, gıda arz güvenliğimizin en büyük kalkanıdır.
Karar vericilere çağrımızdır: Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda; TMO, TürkŞeker ve ÇAYKUR’un 2027 alım bütçeleri hasat başlangıcından önce nakit olarak hazır edilmeli, çiftçinin ürün bedeli teslim tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde banka hesaplarına yatırılmalıdır. Lisanslı depo kapasiteleri artırılmalı, küçük ölçekli üreticilerin TÜRİB ve ELÜS sistemlerine erişimi kolaylaştırılmalıdır. Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KKYDP) kapsamında üretici birliklerinin ve kooperatiflerin çelik silo, kurutma tesisi ve soğuk hava deposu yatırımlarına yüzde 85 doğrudan kamu hibesi verilmelidir.
Tüketicilerimize ve yetiştiricilerimize tavsiyemiz ve çağrımız ise; çiftçilerimizin ekim nöbeti (münavebe) kurallarına uyarak kaliteli, protein değeri yüksek sertifikalı tohumlarla üretim yapmaları ve randıman kayıplarını en aza indirmeleridir. Tüketicilerimizin ise kamu iktisadi kuruluşlarımızın regülasyonu altında işlenen yerli un, şeker ve çay ürünlerini tercih ederek milli tarım zincirine destek olmalarıdır.
