-
2026 yılı hububat alım fiyatları sonunda açıkladı. Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) duyurduğu yeni rakamlar, Türkiye’nin dört bir yanında hasada hazırlanan üreticilerin en çok konuştuğu konu haline geldi. Buğday ve arpa üreticisi aylarca artan maliyetlerle mücadele ederken şimdi gözler açıklanan fiyatların gerçekten yeterli olup olmadığına çevrilmiş durumda.
TMO’nun açıkladığı rakamlara göre ekmeklik ve makarnalık buğdayın ton fiyatı 16.500 ₺, arpanın ton fiyatı ise 12.750 ₺ olarak belirlendi. Desteklerle birlikte buğdayda toplam gelir yaklaşık 19.500 ₺ seviyesine, arpada ise 15.700 ₺ seviyesine ulaşıyor.
Kâğıt üzerinde bakıldığında rakamlar yüksek görünebilir; ancak tarladaki gerçek hesap çoğu zaman masadaki rakamlarla aynı olmuyor. Gübre fiyatları, mazot giderleri, elektrik maliyetleri ve sulama harcamaları son yıllarda üreticinin omzundaki yükü ciddi şekilde artırdı. Özellikle Güneydoğu Anadolu’da sulama yapan çiftçi için enerji maliyetleri artık başlı başına büyük bir sorun haline gelmiş durumda.
Şanlıurfa başta olmak üzere birçok üretim bölgesinde çiftçi bugün yalnızca ürün yetiştirmeye değil, aynı zamanda ayakta kalmaya çalışıyor. Kuraklık riski, düzensiz yağışlar ve yükselen işletme giderleri üreticiyi her sezon biraz daha zorluyor. Böyle bir ortamda açıklanan fiyatların çiftçiye tam anlamıyla rahat bir nefes aldırıp aldırmayacağı önümüzdeki aylarda daha net görülecek.
Öte yandan TMO’nun erken alım politikası ve destek ödemeleri piyasadaki belirsizliği azaltma açısından önemli görülüyor. Çünkü ürününü satamayan ya da düşük fiyat baskısıyla karşılaşan üretici için devletin alım garantisi kritik bir önem taşıyor.
Ancak unutulmaması gereken başka bir gerçek daha var: Tarım yalnızca üreticinin meselesi değildir. Buğday fiyatı yükseldiğinde ekmek etkileniyor, arpa fiyatı arttığında hayvansal üretim maliyetleri büyüyor. Yani tarladaki değişim sofraya kadar uzanıyor.
Bugün Türkiye’nin en büyük ihtiyacı yalnızca fiyat açıklamak değil; üreticiyi uzun vadede güçlü tutacak sürdürülebilir tarım politikaları oluşturabilmektir. Çünkü üretim azalırsa yalnız çiftçi değil, herkes kaybeder.
Hasat sezonu başladı. Şimdi herkes aynı sorunun cevabını arıyor:
Bu yıl çiftçinin emeği gerçekten karşılığını bulacak mı?
Süleyman ŞEKER
Ziraat Mühendisi-Çiftçi
Toprak TV Güneydoğu Anadolu Temsilcisi