-
[YÜREĞİR / ADANA]
Türkiye narenciye rekoltesinin %40’ını tek başına sırtlayan Çukurova’nın bereketli topraklarında mayer cinsi limon hasadı sürerken, üretici ve ihracatçılar dış pazardaki lojistik engeller ve küresel arz baskısıyla karşı karşıya kaldı. Turunçgil Kesim ve İhraç Tarihlerini Belirleme Komisyonu tarafından 21 Eylül itibarıyla resmi ihraç izni verilmesine rağmen, Rusya-Ukrayna savaşı sebebiyle Karadeniz rotasındaki ticari gemi trafiğinin aksaması Adana limonunun en büyük pazarına ulaşmasını güçleştiriyor.
Toplam 218 bin dekarlık alanda dikili limon bahçelerine sahip olan kentte bu sezon 710 bin tonluk yüksek bir rekolte bekleniyor. Ancak hem Karadeniz’deki lojistik belirsizlikler hem de Avrupa pazarında Arjantin ve Güney Afrika menşeli ürünlerin bulunması, bahçelerdeki hasat temposunun yavaşlamasına yol açıyor.
“Tek Makas Kesim 8-10 ₺, Paketleme İle Birlikte Maliyet 30 ₺’ye Dayanıyor”
Çukurova genelinde hasat sahasını ve piyasa koşullarını değerlendiren Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, bahçelerde geçmiş yıllara kıyasla taşıma ve kesim trafiğinin durgun seyrettiğini belirtti. Limonun tam hasat olgunluğuna eriştiğini vurgulayan Doğan, “Ürün dalında hazır fakat yurt dışı talep henüz beklenen seviyede değil. Bahçede tek makas kesim fiyatı kilogram başına 8-10 ₺ seviyesinde seyrediyor. Bu ürünün tarladan çıkıp modern paketleme tesisine girmesi, işlenmesi ve kasalanması kilogramda 18-20 ₺ ilave masraf getiriyor. Ürün bedeli eklendiğinde paketlenmiş maliyet 28-30 ₺ bandına çıkıyor. Yatak limonların toptan 25-30 ₺’den satıldığı bir piyasada üreticimiz ürününü hak ettiği değerden alacak tüccar bekliyor” dedi.
“Karadeniz Kapalı, Akdeniz Üzerinden Sevkiyat 17 Gün Sürüyor”
En kritik pazarın Rusya ve Ukrayna olduğunu hatırlatan Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, “Şu anda Karadeniz’deki gemi trafiği ciddi anlamda kısıtlı ve karayolu sevkiyatı da yeterli çözümü sunamıyor. İskenderun ve Mersin limanlarından kalkan gemilerin Cebelitarık üzerinden Saint Petersburg ve Leningrad limanlarına ulaşması 17 günü buluyor. Cumhurbaşkanlığı ve bakanlıklar düzeyinde alternatif ticaret ve transit koridorları için temaslar sürüyor. Avrupa pazarında ise Arjantin ve Güney Afrika limonlarının eylül sonu itibarıyla tükenmesini öngörüyoruz. Üreticimizin nefes alması için ekim ayından itibaren ihracatın hızlanmasını bekliyoruz. Tarım ve Orman Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığı’ndan limon üreticisi ve ihracatçısı için Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu (DFİF) primlerinin acilen devreye alınmasını talep ediyoruz” diye konuştu.
Yüreğir’de 20 dekarlık bahçesinde 550 ağaçla üretim yapan üretici İzzet Tekin ise 50-60 ton civarında rekolte beklediklerini, ancak piyasada oluşan mevcut fiyatların artan gübre, ilaç ve sulama maliyetlerini karşılamaktan uzak kaldığını dile getirdi.
Toprak TV Olarak;
Türkiye’nin Akdeniz çanağındaki en büyük ihracat kozlarından biri olan Adana limonunun, Karadeniz’deki jeopolitik tıkanıklık ve küresel navlun engelleri yüzünden dalında bekletilmesi kabul edilemez. Bir kilogram limonun paketleme maliyeti dahi 20 ₺ sınırına dayanmışken, üreticinin 8-10 ₺’lik tarla fiyatına mahkûm edilmesi tarımsal sürdürülebilirliği tehdit etmektedir.
Karar vericilere çağrımızdır: Ticaret Bakanlığı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda; Rusya ve Kafkasya pazarlarına doğrudan demiryolu ve alternatif Ro-Ro hatları açılmalı, narenciye ihracatçılarına ve üretici birliklerine ton başına doğrudan DFİF navlun desteği sağlanmalı, Toprak Mahsulleri Ofisi veya Tarım Kredi Kooperatifleri aracılığıyla okul gıdası ve kamu kurumlarında limonata/taze limon tüketimini artıracak iç pazar alım programı başlatılmalıdır.
Üreticilerimize tavsiyemiz ise; ekim ayında başlaması beklenen ihracat dalgasına kadar meyveleri dalında aşırı olgunlaştırmadan kontrollü hasat etmeleri, yara almamış sağlam ürünleri soğuk hava depolarında veya geleneksel yatak depolama şartlarında muhafaza ederek pazara kademeli sürmeleri ve ürünlerini değerinde satabilmek adına kooperatifler üzerinden toplu sözleşmeler yapmalarıdır.
